Door: M. Yousfi

Almere is in 2022 het wereldpodium met de internationale Floriade Expo. Tussen de diverse paviljoenen en tuinen van verschillende landen, zal ook het Huis van Vrede Almere samen met AISA International NGO een tuin en paviljoen tentoonstellen. Wat heeft het onderliggende thema van de Expo ‘Growing Green Cities’ met het onderwerp ‘samenleven in vrede’ te maken met wat het Huis van Vrede onder de aandacht wil brengen? Een gesprek met de voorzitter van het Huis van Vrede, Alaeddine Touhami.

Op jullie website stellen jullie dat het Huis van Vrede ‘een voedingsbodem wil zijn voor de duurzame en inclusieve samenleving van morgen’. Wat betekent dat?

Dat betekent dat het Huis van Vrede is opgezet met een toekomstperspectief. En dat perspectief is gebaseerd op deze vraag: hoe kunnen we samenleven in vrede, vandaag en morgen? Een voedingsbodem zijn voor een vreedzame, inclusieve en duurzame samenleving van morgen betekent, dat we mensen van verschillende achtergronden bij elkaar willen brengen, verbinden rond gemeenschappelijke vragen. Het doel is om zo inclusieve projecten op te zetten die het algemeen belang dienen. 

Wat gebeurt er dan in de praktijk?

In de praktijk betekent dat dus vele ontmoetingen, conferenties, workshops, culturele opvoeringen, programmeringen en trainingen die allemaal gericht zijn op verbinden, inclusie, vrede en bemiddeling. We hebben sinds 2016 gewerkt met een diverse groep mensen uit het onderwijs aan een pedagogisch concept en onderwijsmodel voor een cultuur van vrede. In 2022 opent de algemeen bijzondere basisschool ‘School van Vrede’ haar deuren op basis van dat concept.

En deze school komt in Almere?

Ja die komt hier in Almere te staan. De exacte locatie is nog niet bekend, maar zal ergens centraal in Almere gevestigd worden. We zijn daar nog met de gemeente Almere in overleg over.

Een school openen is een grote onderneming. Wat krijgen de kinderen die bij jullie op school zitten mee? Hoe zit het met het leren rekenen en spellen?

Op de School van Vrede wordt een vak als rekenen gezien als een vaardigheid die iemand in staat stelt nauwkeurig te observeren, denken en om probleemoplossend vermogen te ontwikkelen. ‘We brengen de leerlingen in situaties en spellen waar ze voor een gemeenschappelijk probleem staan, om het probleem op te lossen hebben ze rekenvaardigheden nodig. Neem een mand met appels bijvoorbeeld. Er zijn meer kinderen in de groep dan appels in de mand, wat gaan we hiermee doen? Als de kinderen kiezen voor een ‘rechtvaardige’ oplossing, dan moeten ze die ook kunnen uitvoeren. Dus rekenen: delen of optellen, leren meten of wegen worden een betekenisvol leerproces. Het leren dient een sociaal doel en het kunnen rekenen komt tegemoet aan een duidelijke intrinsieke behoefte: die appels eerlijk verdelen!’. Op deze manier cognitieve vaardigheden ontwikkelen stelt kinderen in staat op een betekenisvolle manier te leren, samen te werken aan een gezamenlijke doelstelling en vanuit intrinsieke motivatie te werken.

Wat proberen jullie te bereiken door kinderen in zulke situaties of spellen te laten leren?

Mensen en kinderen zijn van nature sociaal. De neiging dat ze willen meespelen en gezien of erkend worden is er al.  Wat we doen op de school van vrede is dat je die sociale natuur een betekenisvolle en speelse ruimte biedt waardoor het kind zijn intelligentie en begripsvermogen kan ontwikkelen, zijn zintuigen betrokken blijven en kan ontdekken dat met de ander samenwerken, delen met de ander hemzelf en de anderen vooruithelpt. Alle scholen en opvoeders willen dat natuurlijk voor hun kinderen. Waarden van bovenaf opleggen werkt echter niet: ‘je moet dit doen en je mag dit niet doen’. Wat in onze ogen beter werkt is de tijd en ruimte scheppen waar kinderen kunnen ontdekken en beproeven waarom ‘eerlijk zijn’, ‘rechtvaardig zijn’ bijvoorbeeld een fijnere sfeer creëren dan als we dat niet met elkaar zouden zijn. 

Jullie staan bekend voor jullie verschillende initiatieven, niet alleen van de School van Vrede, maar ook bijvoorbeeld van het Huis van Vrede in de Stedenwijk. 2016 is niet eens zo lang geleden. Wat was voor jullie de reden geweest om die stap te maken om zo’n gebouw neer te zetten in hartje Almere?

We voelden de behoefte in de samenleving aan een plek waar mensen van verschillende culturen en achtergronden elkaar kunnen ontmoeten op een inclusieve manier. Waar we samen een inclusieve samenleving kunnen opbouwen, wederzijds begrip kunnen versterken. Waar we diepgang kunnen vinden en gezamenlijk antwoorden kunnen zoeken op gedeelde vragen. We voelden dat die plekken nodig zijn. En toen dachten we van “laten we dan zo’n een plek maken” en met dat idee zijn we naar veel mensen gegaan en hebben we samen met een diverse groep mensen met verschillende culturele en religieuze achtergronden een begin maakt aan zo’n inclusieve ruimte voor de mensen. En dat idee kwam goed aan, mensen geloofden erin. 

Waarom Almere?

Omdat het kan in Almere. Omdat de kartrekkers in Almere wonen. Omdat de Almeerders hiervoor open staan. Maar ook de gemeente zag de meerwaarde ervan in.

Als we kijken naar jullie twee belangrijkste projecten, de basisschool en het paviljoen op Floriade. Dan rijst de vraag: wat heeft jullie visie op een cultuur van vrede te maken met de Floriade? ‘Growing Green Cities” en ‘samenleven in vrede’?

Het onderliggende thema van de Floriade is ‘de stad van de toekomst’. Wat is een stad? Is een stad een samenstelling van gebouwen? Wegen? Paden? Of is dat een samenleving van mensen? Die samenleven en werken, mensen die met elkaar uitwisselen, elkaars kinderen onderwijzen, voor de zieken en de ouderen zorgen. Als we het hebben over de toekomst van steden hebben we het eigenlijk over de toekomst van samenleven. Het Huis van Vrede is opgezet om een voedingsbodem te zijn voor de ontwikkeling van een duurzame inclusieve en vreedzame samenleving. 

Wanneer we aan de stad van de toekomst denken, zien we al gauw vliegende auto’s, gestroomlijnde gebouwen, virtuele toepassingen enz. Die neiging heb ik soms. We hebben meestal een sciencefiction idee van de toekomst. Maar hoe dachten we dertig jaar geleden over het jaar 2020? 

We betreden nu 2021 en de hoofdzorgen die we hebben in onze steden zijn veel meer mens-gerelateerd dan technologisch: gezondheid, gelijkwaardigheid, veiligheid, sociale cohesie, leefbaarheid, ecologie. Is er een stabiele, vredige en gezonde toekomst voor onze kinderen? Technologie en vernuft zijn goede middelen, maar voor welk gemeenschappelijk doel? Dat zijn de vragen die we willen stellen.

Is het realistisch? Is vrede mogelijk?

Als wij het woord vrede horen dan denken we vaak aan een gebrek aan conflict. Dan denken we aan een dromerig ideaalbeeld. Vrede is niet een gebrek aan conflicten, maar een andere manier van kijken naar conflicten. Vrede is een andere mentaliteit: hoe het positieve uit het negatieve te halen? Hoe kun je een harmonie mogelijk maken tussen dat wat tegenstrijdig lijkt? Vrede is een mindset, bewustzijn, een wijsheid. Een kunst van het leven.

Jullie spreken vaak over een cultuur van vrede. Het is een sleutelbegrip bij de Verenigde Naties. Wat is een cultuur van vrede voor jullie?

De Cultuur van Vrede gaat over hoe mensen in het leven met elkaar en met de natuur omgaan. Het gaat erom de waardigheid van het leven te respecteren, de gelijkwaardigheid van de mensen te waarderen en hen de mogelijkheid te bieden om zich te ontwikkelen en te ontplooien als vrije en verantwoordelijke mensen, individueel en samen. Het is een cultuur die het algemeen belang boven het egocentrisch belang stelt. Van een ‘ik-cultuur’ naar een ‘cultuur van wij’ gaan. Het is dus niet ‘mijn land’, maar ‘ons land’. Het is niet mijn straat, maar onze straat. Niet mijn aarde maar onze aarde. Een andere manier van kijken naar onszelf, elkaar en de natuur. 

De uitdaging is om die visie te vertalen naar de praktijk van de economie, de landbouw, het onderwijs, de politiek, maar ook thuis en met de buren. 

Hoe wil je de visie van vrede vormgeven in een stad van de toekomst?

Dat is een prachtige vraag. Hoe kunnen we in vrede samenleven met elkaar? Nu, die vraag moet niet enkel door één iemand worden beantwoord en ook niet twee. Of door een partij of vanuit één gedachtegoed. Dat is een gemeenschappelijke vraag, die gaat alle mensen aan, dus daar moeten we een gemeenschappelijk antwoord op zoeken. Deze ‘hoe-vraag’ kan ons met elkaar verbinden. Wij willen in de stad van de toekomst dat er plekken zijn waar deze vragen centraal staan, en op een inclusieve manier worden onderzocht en besproken. Niet met debatten waar het eigen gelijk wordt gezocht, maar met cirkelgesprekken waar het geheel meer dan de som der delen is. Een sociale infrastructuur voor de cultuur van vrede, waarom niet?

Waar gedeelde vragen en gedeelde waarden ons tot samenwerking brengen. Waar we leren samen werken met de ander die ik niet ken en begrijp. Waar we de mens achter de kleuren, voorkeuren ontdekken. Die wijsheid van vrede ligt verborgen in de ontmoeting met de ander.

Hoe zie je de toekomst van het huis van vrede voor je? Jullie hebben nu een kleurrijke vestiging hier in Almere Stedenwijk, maar alleen daarmee hebben we de problemen de wereld nog niet uit geholpen. 

Een volwassen boom heeft op een gegeven moment een kroon met een omtrek van ongeveer 6 á 7 meter omtrek en geeft vruchten aan alle kanten. Maar die boom heeft eerst een bodem nodig om zich te wortelen. Het huis van vrede heeft zijn bodem gevonden in Almere. De vruchten zullen zaden in zich dragen die elders ook, misschien nog betere, vruchten zullen voortbrengen.  

Wat brengen jullie als huis van vrede in Almere naar het grote publiek straks op Floriade in 2022?

In het paviljoen van het Huis van Vrede zullen de mensen een voorproefje en een inzicht krijgen in hoe je zo een inclusieve ruimte, een huis van vrede, kunt  ontwikkelen. En heel praktisch gezien, de bezoekers komt naar de Floriade en naast alle paviljoenen en tuinen van Frankrijk, China, Japan, Indonesië. Zo ontdekken ze het paviljoen van het huis van vrede, ‘garden of peace’ met educatieve programma’s voor de tweehonderdduizend leerlingen die komen over gezond leven, hoe je kunt omgaan met conflicten op een positieve manier.

Ze ontdekken ook in onze expositie het verhaal van de verschillende vrouwen en mannen die het ideaal van de mensheid op hun manier hooghielden: Nelson Mandela, Aletta Jacobs, Rosa Parks, Albert Schweitzer, Gandhi, de profeet Mohammed, Boeddha en Jezus. Ook al zijn ze van verschillende culturen en hebben ze verschillende achtergronden, ze hadden veel gedeelde waarden. Zo ontdekken de bezoekers van verschillende culturen dat hun verhaal, hun identiteit een onderdeel is van een groter verhaal, een gemeenschappelijke identiteit: de mensheid.  

Wat heeft de gewone Almeerder aan wat jullie doen?

Dit project is gedragen door gewone Almeerders, zo zien we dat we lokaal een positieve bijdrage kunnen leveren aan de wereld. Hij heeft ook een plek waar die de ander kan ontmoeten zonder bang te hoeven zijn, waar die in gesprek kan met anderen en waar die gemeenschappelijke problemen kan oplossen. De Almeerse jongeren krijgen de ruimte en de middelen om samen met elkaar hun toekomst op te bouwen en niet ten koste van elkaar. 

Aan de Floriade Expo doen grote landen mee. Ze laten zien hoever ze zijn met hun innovaties. Wat geeft jullie het recht om te concurreren met en tussen bijv. Duitsland, China te staan?

Achter elk land staan mensen met een verhaal. Wij zijn ook gewoon mensen met een verhaal. We concurreren niet, samen vormen we de Floriade Expo, samen dragen we ons steentje bij aan de steden van de toekomst.


0 reacties

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *